In dit interview neemt Jan Terlouw ons mee terug naar zijn jeugd in de Tweede Wereldoorlog. Hij vertelt hoe hij als dertienjarige jongen in Wezep de hongerwinter meemaakte en dagelijks geconfronteerd werd met uitgemergelde stadsbewoners die lopend vanuit het westen voedsel probeerden te vinden. Terlouw herinnert zich levendig hoe hij hen hielp en kinderwagens repareerde, eten regelde en een luisterend oor bood. Zo ook kwam hij in het Lager om voedsel te brengen aan de Rotterdammers. Voor hem werd al jong duidelijk dat verantwoordelijkheid nemen en iets betekenen voor anderen de kern van het leven vormt.

Die ervaring liet diepe sporen na. Niet alleen in zijn persoonlijk leven, maar ook in zijn latere carrière als wetenschapper, schrijver en politicus. “Ik was nodig,” zegt hij over die oorlogswinter. Dat gevoel van verantwoordelijkheid en het geloof in samen dingen dragen, is een rode draad gebleven. Zijn vader, destijds dominee, bood hoop en moed door in de kerk te bidden voor de regering en de koningin in ballingschap, ondanks de dreiging van arrestatie. Voor de jonge Jan was dat een vormend voorbeeld: moed, medemenselijkheid en het belang van rechtvaardigheid.

In het gesprek komt ook zijn schrijverschap aan bod. Het beroemdste voorbeeld is natuurlijk Oorlogswinter, waarin zijn eigen ervaringen en herinneringen aan Wezep doorklinken. Hij vertelt hoe hij, jaren na de oorlog, putte uit die jeugdherinneringen om een verhaal te scheppen dat generaties jongeren heeft geraakt. Daarmee droeg hij niet alleen bij aan het levend houden van de geschiedenis, maar gaf hij ook morele lessen door: over moed, solidariteit en hoop.

Terlouw kijkt daarnaast vooruit en spreekt met urgentie over de grote uitdagingen van onze tijd. Hij trekt parallellen tussen de dreiging van oorlog toen en de spanningen in de wereld nu, en maakt duidelijk hoe belangrijk het is om diplomatie en begrip centraal te stellen.

Wat dit interview bijzonder maakt, is de manier waarop Terlouw verleden, heden en toekomst verbindt. Zijn boodschap is niet zwaar of ontmoedigend, maar juist hoopvol en inspirerend. Hij benadrukt steeds het belang van samen doen: “Je ziet hoe gelukkig niet alleen degenen zijn die hulp krijgen, maar ook degenen die helpen.” Het is een oproep die verder reikt dan de oorlogservaringen uit zijn jeugd en die ons vandaag nog steeds iets te zeggen heeft.